Saglikli yasamin kriterleri degisiyor mu?

[eg24]

Sigara içiyor musunuz? Birkaç blok yürüdükten sonra zorlaniyor musunuz? Rahat banyo yapabiliyor musunuz? Iste tüm sorulara verilen cevaplar aslinda gelecek 10 yillik ölüm ve yasaminizla ilgili ipuçlari veriyor. San Francisco, California Üniversitesi’nin 50 yas ve üzeri 20 bin kisi üzerinde yaptigi arastirma sonuçlari ilginç verileri ortaya koyuyor. Liv HOSPITAL Iç Hastaliklari Uzmani Metin Okucu, “Simdiye kadar yapilan arastirmalarda sürekli hastaliklarla ilgili sorular soruluyordu. Bu arastirma gösteriyor ki fonksiyonel kapasiteniz, ömrünüzle ilgili bilgiler içeriyor. Üstelik simdiye kadar hep kötü bahsedilen kilolar da ömrünüzü uzatiyor” diyor.

Puan yükseldikçe yasam sansi düsüyor

California Üniversitesi’nin 50 yas üstü insanlarda yaptigi arastirmada 20 bin kisi 10 sene takip ediliyor. Bu takip sirasinda kisiler bazi risk gruplarina ayriliyor. Amaç 10 yillik ölüm riskini tayin etmek. Arastirmaya katilanlar yas, cinsiyet, vücut kitle indeksi, mevcut hastaliklarina göre gruplara ayriliyor. Arastirmada günlük aktivite ve faaliyetlerle ilgili de sorular soruluyor. Aslinda bir tür fitness ve fonksiyonel kapasite de ölçülüyor. Tüm sorulara 1’den 12’ye kadar puanlar veriliyor. Yüksek puan aldiysaniz önümüzdeki 10 yil için yasam sansiniz düsüyor, puanlar azaldikça yasam sansiniz yükseliyor. Puaniniz ne kadar yüksekse durumunuz o kadar kötü. Mesela 0 puan aldiysaniz 10 yildaki sag kalim ihtimaliniz yüzde 96’nin üzerinde. 12 puan aldiysaniz bu sefer de gelecek 10 yildaki ölme ihtimaliniz yüzde 96’ya çikiyor. Erkekseniz otomatik olarak olumsuz 2 puan hanenize yaziliyor. 60-64 yas arasinda olmak da 1 puan alma sebeplerinden. 70-74 arasiysaniz 3, 85 yas üstündeyseniz 7 puan birden aliyorsunuz. Kanser hastasiysaniz ya da kanser atlattiysaniz 2 puan aliyorsunuz.

Kiloluysaniz daha uzun yasiyorsunuz

Arastirmada belki de en ilginç yani normal kilolu ya da zayifsaniz kötü puan almaniz. Fazla kiloluysaniz normal kilolulara göre daha uzun yasiyorsunuz. Önemli olanin kilo degil, fonksiyonel kapasite ve metabolik durum oldugunu söyleyen Liv HOSPITAL Iç Hastaliklari Uzmani Metin Okucu fazla kilonun avantajlarini söyle siraliyor: Fazla kilonun pek çok avantaji oldugunu söyleyen Uzm. Dr. Metin Okucu “Fazla kiloluysaniz, kalp krizi geçirdiginizde daha uzun yasiyorsunuz, felç geçirdiyseniz beyniniz daha az hasar görüyor, seker hastaligi baslarsa daha az komplikasyon yasiyorsunuz. Hasta oldugunuzda yagdan sagladiginiz enerji daha çabuk iyilestiriyor” diyor ve ekliyor: “Insanlarin ‘Ben sismanim’ fobisinden kurtulmasi gerekiyor. Kilo vermek istiyorsaniz verirsiniz ama sagliginiz için her zaman sart degil. Ne kiloda olursaniz olun saglikli olmak mümkün.”

Her kiloda saglik mümkün

Her bedende ve her kiloda saglikli olunabilecegini belirten Uzm. Dr. Metin Okucu sözlerine söyle devam ediyor: “Tartinin hiçbir anlami yok. Herkese diyet yap, kilo ver, su ilaci al demenin dogru olmadigi ortaya çikti. Her bedende her kiloda saglik mümkün. Fazla kilolu insanlarin da uzun ömürlü olabilecegini, fit olabilecegini, basina bela gelmeden yasayabilecegini gösterecegiz. 'Kilolu veya obez kisi hastadir, risklidir, ömrü kisadir, bazi hastaliklara daha sik yakalanir' diye biliniyor. Bugüne kadar fazla kiloluysan hastaydin ama son arastirmalar bu isin hiç de böyle olmadigi ortaya çikardi. Eger belli bir kiloya kadar fazla kiloluysaniz normal kilolulardan daha uzun yasiyorsunuz.”

Kaç kilo fazlasi saglikli?

Tek basina kilonun hiçbir anlami olmadigini söyleyen Okucu “Diyelim ki boyunuz 1.60, 86 kiloya kadar çikabilirsiniz. 1.80 boyundaki biri 107 kiloya kadar çikabilir. Fazla kilolusunuz ama ama metabolik olarak saglamsiniz. Yasam süreniz, kalp hastaligina yakalanma riskiniz normal kilolularla ayni. Hele normal kilolu kisi metabolik olarak kötüyse ondan daha da iyi. Kilonuz ne olursa olsun fonksiyonel olarak da iyiyseniz herkesten uzun yasiyorsunuz. Yani kiloyla birlikte metabolik durum iyiyse çok iyi, kiloyla beraber fonksiyonel olarak iyiyseniz yani fitness da iyiyse daha da iyi” diyor.

Sezgisel beslenin

Insanlarin sezgisel beslenmesini gerektigini altini çizen Okucu “Dogru ve yanlis bilinerek her seyden yenilen bir diyet yapilmali. Bu caninizin ne zaman, ne istedigini ve istemedigini, ne zaman doydugunu bilmekle ilgili. Ikinci baklavayi yediniz ama üçüncü baklavayi gerçekten caniniz istiyor mu istemiyor mu bunu düsünmelisiniz. Hakikaten aciktiniz mi yoksa baska bir sey mi öyle hissettiriyor ona bakmalisiniz. Önemli olan ne yediginiz degil ne kadar yediginiz” diyor.